Bilgisayarlara duygusal zeka

Teknolojik cihazların insanlarla duygusal ifadelerle ilişki kurmasını sağlayacak sanal karakterler yaratıldı. Böylelikle filmlerde görmeye alıştığımız duygusal robotlar gerçek yaşamda da karşımıza çıkacak.

IST projesindeki ERMIS isimli araştırmacılar grubu, insan konuşmasındaki ifadeleri araştırarak, kullanıcının konuşmalarını analiz eden ve karşılık verebilen bir prototip yarattılar. Araştırmacılar arasında mühendislikten bilgisayar bilimlerine, psikolojiden insan iletişimine kadar değişen pek çok alanda uzman bilim adamı bulunuyor.

Atina Ulusal teknik Üniversitesi’nde öğretim görevlisi olan Stefanos Kollias proje hakkında, ‘Dildeki duygusal ifadelerle ilgili olarak gerçekleştirdiğimiz araştırmalar sonucunda, sistem için geliştirdiğimiz üç büyük girdi üzerinde çalıştık; İngilizce ve Yunanca’daki sözel analiz, tonlama ve vurgu gibi para-dilbilimsel özellikler ve yüz ifadelerinin tanımı’ şeklinde konuşuyor.

Hisseden robotlar

Araştırmanın analiz aşamasında bilim adamları ortak konuşmadan yaklaşık 400 adet özelliği ayırarak bunlar arasından duygu ifadesi bakımından önemli olan 20-25 tanesini seçtiler. Bu ifadeler daha sonra, tüm farklı konuşmaları, para-dilbilimsel ve yüz iletişimi özelliklerini bir araya getiren sinirsel bir ağ mimarisine girildi. Yüz ifadeleri için, konuyla en alakalı olan 19 tanesi seçildi ve yine önem sırasına göre ağa girildi.

Bu analizden çıkan sonuç da, konuşma ve yüz ifadelerindeki duygusal içeriğe tepki verebilen ve taklit edebilen çeşitli ekran karakterlerine sahip prototip sistemle bütünleştirildi. Bu bilgisayar karakterleri yaratıcılarıyla etkileşim kurarak karşısındaki insanı sinirlendirebiliyor, mutlu edebiliyor, hüzünlendirebiliyor ve hatta sıkabiliyor. Projenin yöneticilerine göre bazen bu konuda çok da başarılı oluyorlar.

Şirketler İZLİYOR

Araştırmacıların sadece uç duygular üzerinde yoğunlaşmadığının altını çizen Stefanos Kollias, bu projede çok çeşitlikteki günlük duyguları dışa vuran dil ve yüz ifadeleriyle gerçek hayat hallerini geliştirmeye çalıştıklarını ifade ediyor. Örnek olarak da pozitif ve istekli olmak ya da negatif ve motive olamamış olmayı veriyor.

ERMIS takımı, çalışmalarının sonucu olarak ortaya çıkan insan iletişiminde gerçekçi duygu ifadeleri yeteneğine sahip bilgisayar karakteri için ‘duyarlı yapay dinleyici’ tanımlamasını yapıyor. Araştırmada bulunan proje orakları ise, kendi ürünleri üzerinde kullanmak üzere şimdilerde sonuçları analiz ediyorlar. Örneğin British Telecom elde edilen aşamanın kendi çağrı merkezi teknolojilerinde nasıl kullanılabileceği konusunda çok meraklı. Projenin bir diğer ortağı olan Nokia da, araştırmayla elde edilen yeteneklerin çokluortam cep telefonlarıyla bütünleştirebilme olasılığı konusunda araştırmalar yapıyor. Proje ortağı Eyetronics, sanal karakterlerdeki yüz hareketlerinin modellenmesini geliştirmek üzere proje sonuçlarını sanal 3B modelleriyle bütünleştirme peşinde.

Bu çalışmalar, birleştirilmiş AV (audio visual) ve ses analizlerinin her biri yapılabilir ve işlevsel uygulamalarla bütünleşebilme potansiyeline sahip olduğunu da kanıtlamış oldu. Ekip yöneticilerine göre proje sonuçları, dört yıllık HUMAIN projesi için de altyapı oluşturuyor. Öte yandan, dünya çapındaki konferanslarda tanıtılan proje sonuçları için oluşan ilginin tam boyutu üzerinde yorum yapmanın henüz erken olduğunun altı çiziliyor.

Kaynak : http://www.hurriyetim.com.tr/haber/0...~601268,00.asp