Fantastik Edebiyat'a Bakış Açısı

Neden fantastik edebiyatta kurgu hep iyi ve kötünün etrafında dönüyor ? Sizce FRP ; savaş , birkaç kahraman , büyüler , ırklar ve peşinden koşulacak mühim bir olaydan mı ibaret ?

İlk okuduğum fantastik kitap , Ursula K. LeGuin'in daha sonradan dörtleme olan Yerdeniz Üçlemesiydi ve bu kitap Yüzüklerin Efendisinden önce Türkçeleştirildi.
Ben biraz ailem dolayısıyla şanşlıyım frp'ye çok erken yaşta başladım . Dayım 90'lı yıllarda yurtdışından orjinal oyunları getirmişti ve ailecek frp oynardık. Annemde ufaktan yüzüklerin efendisi hastası zaten. Hobbit kitabı ilk Türkçeye çevrildiğinde benden önce alıp okumamı sağlamıştı. Zaten akebinde Yüzüklerin Efendisi serisi sırayla çevrilmeye başladı ve ardından Dragonlance gelince FRP edebiyatı Türkiye'de de bilinir ve okunur bir hale geldi. Yalnız o zamanlar serilerin bir sonraki cildinin çıkması için 1 sene 6 ay kadar beklemek gerekiyordu. Zar zor olsada bu açığı kapamayı başardılar .

Şimdilerde kitapçya gidip fantazi edebiyatı standında durduğumda yeni bir seriye başlamak için hangi kitabı seçeceğime şaşırıyorum. Birde hikayeler artık hep birbirinin tekrarı gibi geliyor . Bu gidişle Hayrı Pıtırı bile daha özgün bulucam.

Sizce bu saatten sonra yüzüklerin efendisi veya dragonlance gibi yankı yaratacak ve insanlara fantastik edebiyatı sevdirecek kitaplar yazılabilir mi ? Yoksa frp kitaplarını okumaya hep aynı serilerden mi başlanmalı ? Mesela bana sorsalar ilk olarak yüzüklerin efendisi ardından dragonlance'i öneririm ama artık bunlardan bıktık . Hep bir kötülük var birde iyilik . Bütün hikayelerde bu iki güç birbiriyle çatışıyor . FRP bu mudur ? Bence değil..

Ama bu birazda arz/talep meselesi . Okuyucu istiyor dragonlance serisinin 99. cu kitabını bastırıyor . Salvatore Drizzt'i öldürmemek adına şaklabana çeviriyor. Forgotten Realms okadar müthiş bir diyar oluyor ki aynı dünyada geçen birbirinden bağımsız yüzlerce öykü yazılıyor ve hepside birbirine benziyor. Hikayelerdeki karizmatik karakterler seçiliyor ve onların adına yeni bir hikaye yazılıyor. Sonuçta bütün kitaplar kendini tüketiyor .

Hernekadar çocuk masalı olsada bana göre bugüne dek yazılmış en iyi fantastik eser Peter Pan'dir . Çünkü yaşadığımız dünyayla hayal dünyasını birbirine bağlayarak tamamen yeni bir dünya yaratmaktan daha zor bir iş yapmıştır. Ondan sonra elbetteki Tolkein geliyor. Özellikle kullandığı edebi dil ile fantastik edebiyata farklı bir bakış açısıyla bakılmasını sağladı . Tolkein olmasaydı hayal ürünü ile yaratılıp yazılmış ve farklı dünyalarda geçen her öykü hala 'masal' olarak edebiyattaki yerini alırdı.

Sizce iyi bir fantastik öyküde olması gerekenler nelerdir. Sadece iyi bir hayalgücü yeni birşey çıkartmaya yeter mi yoksa ırklar , büyüler ve yaratılan dünyaların benzerliği gibi konular sabit mi kalmalıdır ?

"Zamanın başlangıcından beri vardır iyi ile kötü" bana göre bu cümle sadece frp için geçerli, benim inancıma göre şu an yaşadığımız dünyada iyi veya kötü diye bişey yok, sadece güçlü olan var. yani herkez kendine göre iyilik yaptığını düşünür, haklı olduğunu savunur. kim gerçekten kötü olduğunu söyler ve kabullenir. işte frp burda devreye giriyor, fantastik edebiyatta tolkien tutun da
diyer yazarlara kadar hepsininde ana konusu kötü ve iyinin savaşını konu alıyor.

ama kitaplarda kötü taraf kötülüğünü kabulediyor, gerçek dünyayla fantazi dünyasının ayrımı bu bence.

Birde şu var tabi nerdeyse tüm fantastik kurgular için ayrı ayrı dünyalar yaratıl mış. bunların birbirine benzemesi çok normal, çünkü her yazarın sevdiği beğendiği bir yazar, kitap vede hikaye vardır. bu hikayeden okadar etkilenmiştir ki kendi yazdığı kitabda, hikayede etkileri görülebilir

Yinede benim okuduğum farklı kitablar oldu, mesela Roger zelazny in AMBER yıllıkları var burda iyi ile kötünün savaşından çok, bir ailenin içindeki kardeşlerin birbirlerine karşı mücadeleleri ve entrikaları var eyer sürekli iyi ile kötünün savaşından bıktıysan AMBER i önerebilirim sana.

bu arada salam bir harry potter okuyucusuyum ve artık filmleri yüzün de kitabakarşı olan önyargıdan bıktım, ayrıca harry potter ın konusu çok özgündür kesinlik le çocuk kitabı deildir. annem bile okudu.

bu önyargının benzerini yıllar önce yüzüklerin efendisine de uyguladılar bana
göre frp yi seven insanların bu önyargıyı yapmamaları gerekir

İyiyle kötü etrafında dönen konular sadece FRP'de değil, her yerde işlenir. KLEITUS'un da dediği gibi "Zamanın başlangıcından beri vardır iyi ile kötü".. Fantastik hikayelerde yaratılan dünyada genelde kaos hakimdir ve iyiyle kötü dengeyi kurmak için çabalayıp dururlar.

Benim için FRP savaşmak, kahramanlık, büyüler ya da peşinden koşturduğumuz görevlerden ibaret değil. FRP hayatın sembolize edilmiş şekli.. Aklımı boşaltmaya ihtiyaç duyduğumda, hayal gücünü çalıştırmak istediğimde ya da saçma sapan herhangi bir şey için güzel bir uğraş oldu. Kitaplarda anlatılanlar gibi olmadı hiç bir oyun. Aslında yeni kitaplar yazılabilecek kadar gerçek bir fantastiklikteydi herşey.

Kitaplardaki garipliğe gelince gerçekten de yazılanlar artık kendini tekrar eder oldu. İlgi uyandıran, sürükleyen kitaplar artık çok az karşıma çıkıyor. Daha çok para kazanmak uğruna aynı seri altında birkaç farklı yazara yazdırılmış kitaplarda, o ilham aldığımız karakterler can çekişiyor artık. Fazladan para kazanmak amacıyla çok sevildiği için Drizzt'e cambazlık yaptıracaklar yakında. Biz de oturup ipin üstünde bizi eğlendirmesini seyredeceğiz. Yine de Unutulmuş Diyarların veya Ejderha Mızrağının eski günlerini aratmayacak kitaplar yazılacağına dair umudum var. Onlardan farklı ilerleyen bir kitap okudum. Zaman Çarkı. Daha önce duymuşsunuzdur belki. Seri tek bir yazar tarafından yazılıyor. Şu ana kadar 11 kitap yayımlandı. Kaç tanesi türkçeye çevrildi bilmiyorum ama öyle görünüyor ki Robert Jordan ölünceye kadar yazmaya devam edecek.

Fantastik bir öyküde bence olması gerekenlere gelince iyi bir hayalgücü ve edebiyat bilgisiyle yazılmayacak hikaye yoktur.

iyi ve kötü işlenmesi gayet normal ancak karakterlerde sıradanlıktan şikayetçiyim ben. ama genelleme yapmaktan nefret ederim. dragonlance kitaplarının ana serilerini okudum, yanlara da biraz kaydım. bambaşka bir dünya, çok zevkli; ancak büyücü ve savaşçı karakter yapımları çok benzer. macera arayan gezgin kılıç tutar kişi, salak barbar, güç peşinde büyücü, geçmişte bıraktıklarından korkan ya da onları arayan kişi.. belki de değişik kitaplar okumalıyım diye düşündürdü bunlar beni. örneğin ursula k. leguin okumuştum çok beğenmiştim ama sonra hangisine devam edeceğimi bilemedim kaldı öyle =(

hepinize david eddings tavsiye ediyorum..
ama en güzel kitap serisi ölüm kapısı serisidir ki weis ablamız yazmış.. TEK GEÇERİM

ölüm kapısı iyidir hoştur, ama iyi ile kötünün savaşının en yoğun olduğu serilerden biridir, artık insan daha farklı şeyler okumak istiyor, yukardada bahsetmiştim, amber buna iyi bir örnek